“Vatandaş,
Ben Rıza Aksoy.
Sizin gibi alelade bir vatandaşım ben.
Suçlu olan suçlu olduğunu söyleyecek.
Bugün bana yapılan yarın size de yapılabilir.�

VatandaÅŸ Rıza, kısıtlı bir bütçeyle gerçekleÅŸtirilmiÅŸ gibi görünse bile içerdiÄŸi fikirler, Cüneyt Arkın ve ailesinin filmde de bir aile olarak çizdiÄŸi mükemmel kompozisyon, paranın insanlığın önünde olduÄŸunu savunan karşıt görüşün karakterleri olan Osman Seden - Sümer Tilmaç‘ın performansı ve Cahit Berkay – UÄŸur Dikmen ortaklığında gerçekleÅŸtirilmiÅŸ konunun dramatik yapısını tamamlayan müzikleriyle Arkın filmografisinin çok deÄŸerli örneklerinden birisidir .
Kimdir bu Vatandaş Rıza?
Türkiye’de yaÅŸayan her sıradan insandan biridir VatandaÅŸ Rıza . EmeÄŸi, teri, kalbiyle varettiÄŸi dünyasının yuvasını inÅŸa etmektedir. Her insanın kendi dünyasının, ona mutluluk veren yaÅŸama gücünü aldığı abartısız, gösteriÅŸsiz,sade bir hayatın, bir ailenin kesitidir bu.

Sanayi imparatoru Necdet Çelikel’in “hasta ruhluâ€? oÄŸlu Cengiz “keyifâ€? için küçük mutluluklarla beslenen insanların dünyalarını yıkmayı bir saplantı haline getirmiÅŸtir. Bu saplantının son hedefide VatandaÅŸ Rıza’nın yuvasıdır. Gecekonduyu arabasıyla yerle bir eder. Bu tip eylemlerde o kadar rahat bir tavır sergilemektedir ki yaptıklarını babasına anlatmaktan çekinmez.Yakalanmak korkusu, suçlu olduÄŸunun farkına varmak gibi bir düşüncesi yoktur çünkü o güne deÄŸin sorumlusu olduÄŸu hiçbir olaydan ötürü hesap sorulmamıştır ona.
VatandaÅŸ Rıza hakkını yasalar yoluyla mahkemede arar. Görgü ÅŸahidi olan tüm komÅŸuları mahkemede sırt çevirirler. Sırt çevirenler satılmıştır diye düşünülebilir ama aslında hepsi de muhtaçtır çünkü dünyalarını kilitleyip kalan çıkmazdan onları kurtarabilecek bir umut yoktur. VatandaÅŸ Rıza’nın yıkılan gecekondusu onların umudu olmuÅŸtur ancak bu umut kısa vadeli bir mutluluÄŸun sahte görüntüsüdür sadece.

Vatandaş Rıza kimilerine göre yalnız kalmış bir adamdır. Gücün parayla kıyaslandığı bir topluluk içerisinde bir “böcek� kadar ufak bir insandır. Ancak özgür bir toplumda vatandaşlık hakkının olduğunun bilincinde kimseye eğilmeyecek kadar mert bir insandır.Yıkılan evi için teklif edilen parayı kabul etmez, tek isteği suçlunun suçunu kabul etmesidir.Bu isteğin yerine getirilebilmesi ise yalnız gerçek bir vatandaşın göze alabileceği bir mücadeleyle mümkün olacaktır.
Başına gelen olayı gazete yoluyla kamuoyuna duyurmaya çalışır . Gazeteler için bu tip bir haber toplumun ilgisini çekmeyecek kadar basittir. Bu yüzden de manÅŸetlerde yer almaz. Mücadelesini kendi başına sürdürmek için gazetelerde duyuramadığı sesini bildiriler yoluyla halka duyurmaya çalışır. Yargıtay’a davanın yeniden görülmesi için yaptığı baÅŸvuru reddedilir. Artık yapabileceÄŸi son bir ÅŸey vardır …

Taksim meydanı ve ardından Atatürk heykelinin önünde olmak üzere 4 günlük bir zaman diliminde tüm ülkeyi yerinden oynatacak bir eylem başlar. Vatandaş Rıza açlık grevindedir. Haklı Olan ve Mert bir insanın direnişidir bu. O ana kadar kendisine sırt çeviren gazeteler, yakın çevresi ve olay karşısında umursamaz gibi görünen halk bir anda o güne kadar “Küçük� gözüken bu insanın soylu eylemine kulak verir.
VatandaÅŸ Rıza’nın eylemi, açlığa direnen görüntüsü; kelimelerin kifayetsiz kaldığı yüreÄŸinin sesi ise gazetelerin manÅŸetleri olmuÅŸtur . Gazetelerin desteÄŸiyle yürütülen sanayi imparatoru Necdet Çelikel’in kirli servetinin deÅŸifre edilmesi hakkındaki yazı dizileri sonucunda o güne kadar “böcekâ€? olarak gördüğü patron kendi geleceÄŸiyle oÄŸlu arasında seçim yapmak zorunda kalır ve oÄŸlunu kendi elleriyle adalete teslime zorlar. Çünkü artık yalnız olan insan sanayi patronudur.Bir adet olarak küçük düşündüğü VatandaÅŸ Rıza binlerce adet olmuÅŸtur . Halk Rızadan yanadır .

İnsanın varolması dahi dünyaya verilmiş en büyük hediyedir ve kendi içindeki büyüklüğü keşfedebilen bir insan bu soyluluğu içinde yaşadığı halka da çekinmeden gösterebilmelidir çünkü bu insanda aslında diğerlerinden farklı “özel� veya “seçilmiş� bir kişi değildir.
Vatandaş Rıza müzik teması:
* Müzik temasını bizlerle paylaÅŸan deÄŸerli dostumuz Ercan Demirel‘e teÅŸekkürler.
Yazan: Gökay GELGEC - Yojimbooo
RSS feed for comments on this post
Leave a reply